Japan Tea Tour 2018

Japan Tea Tour 2018

A tea journey through the land of the rising sun

Boekingsformulier

Download

Voorbereiding

Download

Japan: het land

Japan
Japan is een groep eilanden gelegen in de Stille Oceaan, op zo’n 160 km ten oosten van het Aziatische vasteland. Japan bestaat uit 6.852 eilanden. De grootste eilanden zijn Hokkaido, Honshu, Shikoku en Kyushu. Deze vormen gezamenlijk 97% van het totale oppervlakte. Honshu is het grootste eiland. Het is de thuisbasis van het grootste meer van Japan, Lake Biwa, de langste rivier van Japan, de Shinano rivier, de hoogste berg, Mount Fuji en de hoofdstad Tokio. Japan is ’s werelds op twee na grootste economie.

Hoewel Japan drie keer zo groot is als Nederland, telt het bijna 8 keer zo veel inwoners, ruim 126 miljoen.

Map Japan

Japanners omschrijven hun samenleving vaak als ‘Gaku-reki Shakai’, een samenleving waar iemands toekomst voornamelijk wordt bepaald door een zo hoog mogelijke opleiding. Het gevolg hiervan is dat er op jonge leeftijd al een zeer grote druk op kinderen wordt gelegd. Het Japanse onderwijs is net als bij ons ingedeeld in lager, middelbaar, en hoger onderwijs.

Land van de rijzende zon
De oude Japanners kenden alleen China en Korea. Ze wisten niet dat er ten oosten van Japan nog land lag. Zij geloofden dan ook dat hun land het eerste land was dat gewekt werd door de rijzende zon. De Japanners noemen hun land daarom Nippon of Nihon, wat letterlijk ‘oorsprong van de zon’ betekent. oftewel Land van de Rijzende Zon.

Prefecturen
Japan is onderverdeeld in 47 prefecturen (provincies) in 8 verschillende regio’s

Prefecturen Japan

Tokio
Tokio betekent hoofdstad van het oosten. Tokio wordt beschouwd als de hoofdstad van Japan. Het is echter geen echte stad, maar een van de prefecturen. Alle 23 speciale wijken van Tokio worden als een aparte stad bestuurd en samen beslaan ze het gebied van de historische stad Tokio. Binnen deze zone wonen ruim negen miljoen inwoners. De prefectuur Tokio vormt het centrum van de agglomeratie Groot-Tokio, de op één na grootste metropool van de wereld met, afhankelijk van de meetwijze, tussen de 32 en 36 miljoen inwoners.

Bestuurlijk
Japan is een constitutionele parlementaire monarchie, waarbij de wetgevende macht in handen is van de Kokkai, het parlement. De huidige keizer heet Akihito (1989).

De taal
Japan had tot ongeveer 400 na Chr. alleen een orale taal, en kende geen schrifttekens. Door het contact met China, was het Chinese schrift het eerste schrift dat men zag en leek het logisch om dit karakterschrift over te nemen, te meer daar men ook zeer gecharmeerd was van de hoog ontwikkelde Chinese cultuur. De overgenomen karaktertekens noemde men “kanji”. Dit zijn dus de tekens, die het Japanse schrift op het Chinees doen lijken.

Na de invoering bleek dat het Japans toch niet goed kon worden weergegeven met uitsluitend deze kanji. Men had extra karakters nodig, die klanken beter zouden weergeven en zo werd het “klankalfabetten”, de hiragana- en katakanakarakters ontwikkeld. Het is eigenlijk jammer dat juist de Chinese tekens werden overgenomen, omdat die helemaal niet passen bij de aard van de Japanse taal. In de Chinese taal kan alles met deze ideogrammen worden weergeven, maar in het Japans kan dat met name niet bij de verschillende werkwoordsvormen. Daarom gebruikt men voor de basis van het werkwoord (een soort stam) een kanji, maar worden uitgangen met hiragana weergegeven.

Cultuur
Japan is er door zijn eeuwenlange isolement in geslaagd om zijn onafhankelijkheid en eigen cultuur te behouden. De hedendaagse Japanse samenleving koestert de oude culturele tradities en is tegelijkertijd een moderne industriële natie. Aan de ene kant worden traditionele waarden, familie eer en voorouderverering gehandhaafd, maar aan de andere kant hebben urbanisatie en industrialisering de samenleving uitermate grondig veranderd. De Japanse normen en waarden veranderen ook omdat de nieuwe generaties vaak in een stedelijke omgeving opgroeien.

geisha-culture_of_japan-gion-japanese_people-kanzashi-maiko-woman

Klimaat
Hoewel de zomers warm en vochtig kunnen zijn, verschilt het klimaat van Japan niet veel van dat van Nederland, maar de temperaturen zijn erg afhankelijk van het bepaalde gebied. De meeste regen valt in de maanden juni, juli, augustus, september en soms nog in oktober. Tokyo kent een milde, vaak erg droge winter, maar de zomer is flink vochtig, behoorlijk warm, met veel regen.

De winter is over het algemeen mild, net zoals in Nederland, maar het eiland Hokkaido kent lange, strenge winters met sneeuw en vorst. Het kent geen regenperiode.

Geschiedenis
De geschiedenis van Japan is rijk en uitgebreid. Het is lastig om dit heel kort te omschrijven. Hierna volgt een zo beknopt mogelijk maar volledig verhaal over het ontstaan van Japan.

De voorouders van de Japanners zijn zeer waarschijnlijk afkomstig van het Aziatische vasteland. Tijdens de IJstijden was het zeeniveau lager dan nu en was er een landverbinding met het Koreaanse schiereiland. Japanners zelf laten hun geschiedenis beginnen in de 7de eeuw v. Chr. toen ene Jimmu de keizerlijke troon besteeg. Volgens de legende was deze Jimmu een directe afstammeling van de zonnegodin Amaterasu.

Rond het begin van onze jaartelling trokken Mongoolse volken uit China en Zuidoost-Azië naar de Japanse eilanden. Zij introduceerden onder meer nieuwe landbouwmethoden, zoals het verbouwen van rijst en thee. Ook namen ze hun godsdienst mee, waarin de verering van goden, natuurverschijnselen en voorvaderen centraal stond. Deze godsdienst zou zich ontwikkelen tot het shintoïsme.

Clans
Deze volken organiseerden zich in ‘clans’. De Yamato-clan werd de machtigste, omdat de leiders zich erop beriepen directe afstammelingen te zijn van keizer Jimmu. Ze onderwierpen veel andere clans en stichtten een Japanse kolonie op het Koreaanse schiereiland. Vanaf die tijd trokken veel Chinezen naar Japan. De cultuur van de Chinese immigranten drukte een zwaar stempel op Japan. Zo werd het Chinese schrift ingevoerd en ook het boeddhisme.

In 645 maakte keizer Naka no Oe een einde aan de macht van de clans. Alle grond kwam in handen van de staat (lees: de keizer). De boeren kregen het in bruikleen en moesten belasting betalen aan de keizer. In 794 verplaatste keizer Kammu de hoofdstad naar Heian-kyo (het huidige Kyoto). Dit zou meer dan duizend jaar de zetel van de keizer blijven. Opeenvolgende keizers breidden het grondgebied van Japan gestaag uit. Alleen het noordelijke eiland Hokkaido bleef in handen van de oorspronkelijke bevolking, de Ainu (die daar nog steeds leven).

De militaire leiders van de exercities tegen de Ainu kregen de titel Sei-i-tai Shogun, meestal afgekort tot Shogun. Het betekent letterlijk ‘opperste generaal ter onderwerping van de barbaren’. Die shoguns kregen veel macht; verschillende families controleerden grote delen van Japan. In feite was daarmee de situatie van de clans hersteld. De functie van de keizer werd een ceremoniële.

Aan het eind van de 12de eeuw brak er een burgeroorlog uit tussen twee machtige clans: de Minamoto’s en de Taira’s. De Minamoto-clan won en hun leider Minamoto Joritomo kreeg de titel shogun. Na zijn dood kwam de macht in handen van de familie van zijn vrouw, de Hojo-clan. De Hojo’s regeerden streng maar rechtvaardig. Ze verplichtten rijke landeigenaren tot het betalen van hoge belastingen en ze controleerden het gedrag van de grootgrondbezitters tegenover hun pachters. In die tijd werd ook het sobere zen-boeddhisme in Japan geïntroduceerd.

In de 13de eeuw probeerden Mongolen tot twee maal toe Japan te veroveren. In die tijd was Mongolië een wereldrijk dat zich uitstrekte van de Chinese Zee tot aan Constantinopel (Istanbul). Zowel in 1274 als in 1282 werden deze Mongoolse invasies verijdeld door een plotseling opstekende tyfoon of ‘goddelijke wind’ (kamikaze). Althans, zo wil de legende. Latere onderzoeken toonden aan dat de Mongoolse schepen nauwelijks zeewaardig waren.

In 1326 weigerde keizer Go-Daigo afstand te doen van de troon, zoals hij volgens de wet verplicht was. Hij werd verbannen, maar kwam zeven jaar later terug met steun van het leger van shogun Ashikaga Takauji. Die shogun had echter zo zijn eigen plannen. Drie jaar later zette hij de keizer af en plaatste een ander op de troon. Deze keizer – Komio – regeerde slechts in naam over noordelijk Japan; de werkelijke macht lag bij de Ashikaga-clan. Er brak een periode aan van voortdurende strijd om de macht.

De Hollanders en Japan
In 1573 werd Ashikaga uiteindelijk verslagen door Oda Nobunaga, een legerleider. Hij wordt gezien als de grondlegger van het moderne Japan. Nobunaga voerde levendige handel met de Portugezen en was zeer geïnteresseerd in techniek en geneeskunst die door jezuïetenmissionarissen was geïntroduceerd. Nobunaga werd in 1582 vermoord. Zijn opvolger probeerde de macht van Japan uit te breiden naar het Aziatische vasteland. Hij veroverde Korea, maar werd door de Chinezen tegengehouden en uiteindelijk verslagen. Na deze nederlaag trok Japan zich in zichzelf terug. Onder de Tokugawa-clan werden contacten met het buitenland beperkt. Alleen Chinezen, Koreanen én de Hollanders kregen toestemming om handel te drijven. Maar de Koreanen mochten niet verder komen dan het eiland Tsushima, de Chinezen waren uitsluitend aangewezen op de haven van Nagasaki en de Hollanders mochten alleen op een kunstmatig eilandje (Dejima) in die haven hun handel slijten. Edo, het huidige Tokio, werd de onofficiële hoofdstad van Japan. Onofficieel, omdat de zetel van de keizer in Kyoto bleef. In deze tijd werd ook een kastenstelsel ingevoerd. Bovenaan stonden de samoerai, een kaste die bestond uit krijgsheren, landeigenaren en intellectuelen. Daarna kwamen de boeren, dan de ambachtslieden en ten slotte handelaren. Maar Japan ontwikkelde steeds meer een moderne (geld)economie. De ironie wil dat daardoor de handelaren steeds rijker werden en de samoerai steeds armer. Daardoor was het kastenstelsel uiteindelijk onhoudbaar.

In 1853 vroegen de Amerikanen om toestemming handel te drijven met Japan. Een jaar later werd die toestemming gegeven en werden twee havens voor Amerikaanse schepen opengesteld. De macht van de Tokugawa-clan nam verder af en in 1868 werd de laatste shogun van die clan door de daimyo’s (krijgsheren) gedwongen af te treden. De macht kwam weer in handen van de keizer, die zijn zetel verplaatste naar Edo. Edo werd omgedoopt tot Tokio.

Op oorlogspad
De daimyo’s bleven echter grote invloed houden. Zij hadden immers de keizer weer aan de macht geholpen. Zij schaften het feodale systeem af en namen het initiatief tot een grondwet. In 1890 werd voor het eerst een parlement geïnstalleerd, naar Brits model. Tegelijkertijd ontwikkelde Japan een veroveringsdrift. In 1894 brak er een oorlog uit tussen Japan en China om het Koreaanse schiereiland. Japan veroverde Korea, Formosa (Taiwan) en Mantsjoerije (in het noordoosten van China). Onder internationale druk moest Japan die gebieden weer afstaan, waarop Rusland Mantsjoerije bezette. Daarop verklaarde Japan de oorlog aan Rusland en kreeg het land alsnog Korea en het zuiden van Mantsjoerije in handen.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog beleefde Japan een enorme economische groei. De scheepswerven en fabrieken kregen de ene na de andere order van de geallieerde landen. De zwakke keizer Taisho werd al voor zijn dood door kroonprins Hirohito opgevolgd. Eerst werd Hirohito regent, na de dood van zijn vader in 1926 besteeg hij de troon.

De economische crisis van de jaren ’30 leidde ook in Japan tot sociale onrust. Er waren demonstraties tegen politici en rijke zakenlieden. Het leger echter kon rekenen op onvoorwaardelijke steun van het volk. Japan veroverde in de jaren dertig grote delen van China.

In 1940 sloot Japan het zogeheten Driemogendhedenverdrag met nazi-Duitsland en fascistisch Italië. De betrekkingen met Groot-Brittannië en de Verenigde Staten verslechterden, omdat die landen China steunden.

Op 7 december 1941 deed Japan een verrassingsaanval op Pearl Harbor, een Amerikaanse marinebasis op Hawaï. De Amerikanen konden zich daardoor niet langer afzijdig houden van de Tweede Wereldoorlog. In datzelfde jaar veroverde Japan het ene land na het andere: Hongkong, Maleisië, Singapore, Nederlands-Indië (het tegenwoordige Indonesië), de Filippijnen, Birma en eilandjes in de Stille Oceaan. Net als de nazi’s in Europa richtte Japan concentratiekampen in. De gevangenen leefden onder erbarmelijke omstandigheden en de Japanners voerden een bruut regime.

In 1944 werden de rollen omgedraaid. Het Amerikaanse leger behaalde de ene overwinning na de andere. In de zomer van 1945 werden luchtaanvallen uitgevoerd op Japan, maar dat land was nog niet bereid zich over te geven. De Amerikanen besloten daarop een zwaar middel toe te passen. Op 6 augustus 1945 werd de Japanse stad Hiroshima verwoest door een atoombom. Drie dagen later werden ook de voorsteden van Nagasaki door zo’n bom getroffen.

Wederopbouw
Op 14 augustus 1945 maakte keizer Hirohito bekend dat Japan de strijd staakte. De officiële overgave werd op 2 september getekend aan boord van het Amerikaanse oorlogsschip Missouri. Na de Tweede Wereldoorlog veranderden de verhoudingen en zagen de Verenigde Staten Japan vanwege de strategische ligging als belangrijke bondgenoot tegen de ‘communistische dreiging’ vanuit de Sovjet-Unie en China.

De Verenigde Staten hielpen Japan zodoende bij de wederopbouw. De landbouw werd hervormd, er werden veel nieuwe industriële projecten opgestart en het opleidingsniveau steeg snel. Ook de Korea-oorlog (1950-1953) hielp Japan om zijn positie te verbeteren. De Verenigde Staten waren bij deze oorlog betrokken. Het leger van de Verenigde staten had militair materieel nodig en omdat Japan dichtbij Korea ligt, besloot men om dit materieel in Japan te laten produceren.

De Japanse economie was door het succesvolle wederopbouwproject in 1951 weer net zo groot als voor de oorlog. In de jaren daarna zette de economische groei door. Het Japanse Ministry of International Trade and Industrie (MITI) zorgde tijdens de wederopbouw voor een uitstekende samenwerking tussen het bedrijfsleven en de overheid. Het ministerie verstrekte goedkope leningen aan bedrijven die technologische ontwikkelingen stimuleerden en zorgde ervoor dat deze op samenwerking gericht waren en niet op concurrentie.

Export werd gestimuleerd en import werd juist ontmoedigd. Vooral auto’s en elektronische producten werden belangrijke exportproducten. Japan groeide in de daaropvolgende jaren uit tot de derde economie van de wereld. Vanaf 1989 was het afgelopen met de economische groei en kwam het land in een economische crisis terecht. Na 1992 herstelde de Japanse economie zich enigszins waardoor het een economische grootmacht bleef.

Religie
Shinto en het Boeddhisme zijn de twee belangrijkste religies in Japan. Shintoïsme is het oudste (volks)geloof in Japan. Het is een natuurgodsdienst, waarbij zogeheten kami worden vereerd. Dat begrip wordt meestal vertaald als ‘goden’, maar ook natuurverschijnselen als wind, regen,zeeën en rivieren kunnen kami (heilig) zijn. De Fuji, de hoogste berg van Japan, is bijvoorbeeld een heilige berg. Rond de vijfde eeuw is het Boeddhisme in Japan geïntroduceerd. Dit geloof kwam van oorsprong uit India maar heeft Japan via China en Korea bereikt. De meeste Japanners beschouwen zichzelf als boeddhist, Shintoist of beide.

Shinto-shrine


Japanse thee en theecultuur

De Japanse theeceremonie als belichaming van de Japanse cultuur
Hoewel maar weinig Japanners een theeceremonie hebben meegemaakt, wordt de Japanse theeceremonie en Cha no yu (letterlijk vertaald: heet water voor de thee) in het bijzonder, vandaag de dag gezien als de belichaming van de Japanse cultuur en ideologie.

japanese-tea-ceremony2

De geschiedenis van het ritueel, bereiden van de poederthee, brengt ons terug naar Eisai, een monnik die China bezoekt naar aanleiding van zijn studie naar het boeddhisme. Hij wil inspiratie op doen om de kwakkelende situatie van het Japanse boeddhisme te verbeteren. Ongeveer 20 jaar later maakt Eisai een tweede reis naar China om opnieuw de ontwikkelingen rondom het zenboeddhisme te bestuderen. Aanvankelijk was het de bedoeling een bedevaartstocht naar India te maken, waar het Boeddhisme in volle bloei was. Helaas gaf de Chinese overheid geen toestemming voor deze reis en restte Eisai niet anders dan in China te blijven studeren. Hij trad het klooster in waar hij in aanraking kwam met bijzondere rituelen die de Chinese Chan monniken uitvoerden met ‘poederthee’. Tijdens dit ritueel werd thee aan de boeddha geofferd. Deze rituelen bracht Eisai samen met de zaadjes van de theeplant mee terug naar Japan. De theezaden plantte hij in zijn eigen kloostertuin ten noorden van het eiland Kyushu. Zijn vriend Myoe gaf hij een van zijn theeplanten cadeau welke Myoe omstreeks 1192 op zijn beurt in zijn eigen kloostertuin plantte in een van Kyoto’s buitenwijken: Togano-o. Togano-o groeide uit tot een van de eerste plekken waar thee daadwerkelijk gecultiveerd werd.

De jaren verstreken en thee kreeg een steeds prominentere plek in het kloosterleven. Murata Shuko (1422-1502), grondlegger van de Japanse theeceremonie en monnik, leefde in het klooster in Togano-o. De lange meditaties en nachtelijke studie braken hem op en om die reden bezocht hij de dokter, die hem adviseerde thee te drinken. Ondanks dat er ceremoniële bereidingen van thee bekend waren, waren deze nog niet vastgelegd, en waren ze ongeorganiseerd en minimaal. Shuko daarentegen hechtte veel waarde aan de bereidingswijze en bood iedereen die hem bezocht op eigen ceremoniële wijze thee. Zo was het ook dat theemeester Shuko en de Shogun met elkaar in aanraking kwamen. Shogun Ashikaga Yoshimasa was zo onder de indruk van de bijzondere vaardigheden van Murata Shuko dat hij hem in dienst nam.

De ontwikkelingen die daarop volgden draaiden met name om het perfectioneren van de theeceremonie, het vastleggen van de handelingen en de gebruiksvoorwerpen. In 1488 schreef Murata een brief aan een van zijn studenten omtrent zijn theorieën en waarden van de theeceremonie. Deze brief werd door Sen no Rikyu, die de theeceremonie als laatste perfectioneerde, zeer geprezen. De vier waarden volgens Murata waren:

Kin (nederigheid),
Kei (respect),
Sei (zuiverheid van lichaam en geest),
Ji (kalmte)

Toen ook Sen no Rikyu in dienst trad van de shogun, opende de theekamer zich ook voor onderhandelingen. De ingang van het theehuis had dan ook slechts een kleine opening waardoor samoerai hun zwaarden moesten afleggen alvorens ze de theekamer konden betreden.

Vele jaren later, we spreken nu van de periode eind 1800, zijn thee en zakendeals/onderhandelingen onlosmakelijk met elkaar verbonden. Ook is de ceremonie een favoriet tijdsverdrijf voor de elite. Maar er begint een verschuiving plaats te vinden; met de opkomende westernisering besluit de Japanse overheid de Japanse theeceremonie als een cultureel erfgoed te promoten dat helpt de Japanse essentie te behouden. Er worden lessen in de theeceremonie op huishoudscholen gegeven (vooral gericht op etikette) en er verschijnen tijdschriften en pamfletten die de Japanse cultuur door middel van Cha no yu benadrukken. Vandaag zien we deze culturele uiting terug bij menig politiek bezoek aan Japan en worden bezoekers verwelkomd met een uitvoering van deze bijzondere theeceremonie.

Japanese-Tea-Ceremony-Usucha-

Cultivering van Japanse thee en mechanisatie
Sinds 1970 is de consumptie van groene thee in Japan toegenomen; een gevolg van de economische groei. Omdat de lokale theeproductie niet op kon tegen de vraag van de consument, werd thee geimporteerd uit Taiwan en begonnen steeds meer theeboeren een eigen theeplantage op te zetten. Tegelijkertijd ontstond een tekort aan arbeiders omdat deze migreerden naar de steden waar goed werk te vinden was, met als logisch gevolg dat het werk op de theeplantage een mechanisatie onderging.

Tea-farming---machine-harvesting-2

Samen met deze ontwikkeling werden nieuwe variëteiten van de theeplant samengesteld om de machinale oogst te vergemakkelijken. Een van deze nieuwe variëteiten was de Yabukita, een theeplant die mooi recht omhoog groeit en een intense groene thee smaak geeft met een hint van umami.

Deze nieuwe verbeterde variëteit werd steeds meer op theeplantages geplant, beginnend in Shizuoka en vervolgens verder verspreid in de top producerende theeregios van Japan. Uiteindelijk bestond drie kwart van alle plantages uit de Yabukita theeplant. Echter brengt de popularitait van slechts één enkele variëteit/cultivar ook nadelen met zich mee: een theeplantage bestaand uit maar één cultivar is gevoeliger voor plantenziektes. Deze ziektebestrijding bracht hoge kosten met zich mee, wat uiteraard een dure thee tot gevolg had. Er ontstond hierdoor steeds meer vraag naar de ontwikkeling van nieuwe cultivars die naast de Yabukita geplant konden worden en tegelijkertijd ook praktisch waren om machinaal te kunnen oogsten. Sinds 1980 zijn zo vele nieuwe succesvolle cultivars ontwikkeld en geregistreerd.

Doordat theeboeren nu meerdere cultivars konden planten zorgde dit niet alleen voor minder ziektes onder de planten, de markt werd tevens vergroot en gestabiliseerd en ook kon thee nu voor andere doeleinden gebruikt worden. Zo kon de nu betaalbare thee bijvoorbeeld in andere producten als voedsel en verzorging verwerkt worden.

Op dit moment zijn er zeker 52 verschillende cultivars geregistreerd bij het Japanse Ministerie van Agricultuur en Bosbouw. Hoewel Yabukita nog steeds de meest gebruikte cultivar is, beginnen steeds meer theeboeren zich te verdiepen in en het selecteren van verschillende cultivars specifiek gekozen voor de regio, de eigenschappen en markt condities.

Enkele cultivars en hun eigenschappen
Yabukita
In 1908 werd de Yabukita al geselecteerd door Hikosaburo Sugiyama, in Shizuoka.Yabukita is populair in heel Japan om de hoge productieopbrengst en zijn bijzondere smaak. De blaadjes geven een elegant aroma en een smaak van umami. Yabukita wordt vooral gecultiveerd in de regio: Shizuoka (93%), Mie (84%), Fukuoka (77%), Saitama (72%) en Kyoto (62%).

Okuhikari
Okuhikari is samengesteld uit een kruising van de Yabukita en de Shizuoka-Cy225 (een Chinese varieteit), geselecteerd in 1964 in het ‘Shizuoka Tea Experiment Station’. Deze cultivar wordt sinds 1987 vooral geplant in bergachtige gebieden. Okuhikari is een cultivar die pas laat geoogst hoeft te worden, zo’n vijf tot zes dagen later dan de Yabukita. Dat maakt de Okuhikari een geschikte cultivar om naast de Yabukita op een plantage te laten groeien. Ook deze plant heeft als eigenschap mooi recht omhoog te groeien.

Saemidori
Een vrij nieuwe cultivar die in 1990 geregistreerd werd: een kruising van de Yabukita en de Asatsuyu. Saemidori wordt twee tot vijf dagen vroeger geoogst dan de Yabukita en levert een thee op met een lage astringentie en lage bitterheid. Dit smaakverschil heeft te maken met de hogere aanwezigheid van aminozuren. Saemidori betekent letterlijk ‘helder groen’ refererend aan de intens groene kleur die de thee in de kop geeft.

Theesoorten
Groene thee is de meest geproduceerde theesoort in Japan. Toch kent Japan veel verschillende variaties binnen die groene theesoort. Afhankelijk van verschillende technieken en processen zijn theeboeren en onderzoekers erin geslaagd prachtige unieke theeën te verkrijgen.

Een aantal voorbeelden
Sencha
Met 80% van de Japanse theeproductie mag Sencha de meest populaire thee genoemd worden. Vlak na het oogsten worden de theeblaadjes gestoomd om oxidatie tegen te gaan en de kleur en verse geur van de blaadjes te behouden. Dan worden de blaadjes gekneed; dit zorgt ervoor dat de binnenste bladvezels breken en zo de aroma’s gemakkelijker kunnen verspreiden. Door de blaadjes te kneden ontstaat de typische vorm van dunne naaldjes.

Obubu Sencha

Kabusecha
Om deze theesoort te verkrijgen wordt de theeplant ongeveer zeven tot twaalf dagen voor de oogst plaatsvindt, geschaduwd. De theeplanten worden overdekt met een zwart doek of een dak van stro dat slechts 5% van het zonlicht door laat. Door dit gebrek aan zonlicht neemt de plant extra mineralen uit de bodem op en beginnen de blaadjes een diep groene kleur te ontwikkelen. Dit levert een karakteristieke thee op met meer zoetheid en umami.

Gyokuro
Net als de kabusecha wordt de theeplant voor de oogst geschaduwd, ditmaal wel 21 dagen! De zacht zoete smaak die schaduwthee met deze methode ontwikkelt, wordt ook wel ‘de smaak van de schaduwen’ genoemd.

Matcha
Deze theesoort wordt ongeveer dertig dagen geschaduwd, dit kan per producent verschillend zijn. Wanneer de blaadjes geoogst zijn, worden deze gestoomd en gedroogd. Het kneden word overgeslagen. De bladnerven worden verwijderd en vervolgens worden de overgebleven stukken blad fijngemalen tussen een vijzel. Een kostbaar proces want er kan slechts 15 gram per uur per vijzel gemalen worden! Matcha is de theesoort die bereid wordt tijdens de Japanse theeceremonie. Terwijl thee slechts een aftreksel is uit theeblaadjes, neem je bij matcha het fijn gemalen blad tot je.

matcha7

 

Matcha maken

Kamairicha
Een groene theesoort die na de oogst in een pan geroosterd wordt in plaats van gestoomd. In de 16e eeuw werd het pan roosteren van groene thee vanuit China geïntroduceerd. Helaas verdween de pan roostertechniek uit beeld nadat in de 18e eeuw het proces van stomen ontdekt werd. Kamairicha heeft een volle vegetale smaak met een geroosterd aroma.


Onze bestemming

Shizuoka Prefectuur/District
Shizuoka prefectuur ligt ten zuidwesten van Tokio, aan de Stille Oceaan, in de Chubu regio, op het eiland Honshu. Mount Fuji (3776 meter) en het Izu schiereiland zijn deel van Shizuoka. Thee is het meest beroemde product van deze prefectuur en de hoofdstad is Shizuoka City.

Het aantal inwoners bedraagt zo’n 4 miljoen, ongeveer 3% van de totale Japanse bevolking.

Shizuoka thee
Shizuoka neemt een bijzondere positie in en speelt een belangrijke rol in de industrie. Het is de herkomst van enkele van de beste handgemaakte thee in de wereld.

Shizuoka ligt een kleine 200 kilometer ten zuiden van Tokyo in de schaduw van Mount Fuji. Het is sinds lange tijd het hart van Japan’s thee industrie. Als grootste productiegebied van Japan, produceert Shizuoka ruim 40.000 ton thee per jaar. Naast het produceren van thee, heeft Shizuoka ook het Tea Science Center, waar uitgebreide studie wordt gedaan naar landbouwkundige methodes en het klonen van theevarieteiten. Shizuoka ademt thee. Thee is overal.

fuji-02

Thee werd oorspronkelijk helemaal bewerkt met de hand – het plukken, het stomen, het drogen, het rollen en de eindbewerking. Naarmate de vraag groter werd, werd het duidelijk dat deze ambachtelijke methode niet schaalbaar was om te voldoen aan de vraag wereldwijd. In de afgelopen tien jaar is het hele proces gemechaniseerd; hierdoor kon thee geplukt worden op maandag en in de winkels liggen op dinsdag. Veel van de machines die nu wereldwijd gebruikt worden (in Japan, maar ook bijvoorbeeld in Taiwan) zijn gemaakt en verkocht in Shizuoka.

Hoewel Kyushu en Uji de twee regio’s in Japan zijn die de meeste invloed hebben gehad op Japan’s theegeschiedenis, kunnen we zonder twijfel zeggen dat Shizuoka de regio is waar thee werd gemoderniseerd tot de dag van vandaag.

De technologie, training en industrie die nodig zijn om de stijgende theeproductie in Japan te ondersteunen vinden vooral plaats in Shizuoka. Tot ongeveer 1960 werd grofweg 90% van de thee in Japan verbouwd uit zaden. Veel van deze thee was een erfenis van de varieteit Zairai. Zairai wordt ng steeds verbouwd – het is een oudere variëteit, een wat ruigere soort, naar bijna identiek (qua DNA) aan de nieuwere klonen die tegenwoordig worden gebruikt. Deze varieteit doet het uitzonderlijk goed in bepaalde gebieden in Japan, maar doet het juist slecht in weer andere gebieden.

Het is ook in Shizuoka dat veel van de eerste kruisingen/cultivars werden ontwikkeld, waaronder de bekende Yabukita variëteit, die nu voor meer dan 70% van de thee verbouwd in Japan wordt gebruikt.

Shizuoka is een wijds gebied dat ondermeer steden, vlaktes en bossen omvat gelegen op de steile hellingen op de zij van de bergen. Mount Fuji staat als een baken, richtinggevend aan zowel het zuidelijke deel van de prefectuur als het noordelijke deel. De opvallende heuvels van Mount Damimugen, Mount Shiomi en Mount Notori snijden Shizuoka als het ware in tweeën. Vanuit de toppen van deze bergen stroomt de Oii rivier die leven geeft aan het beroemde dorp Kawane.

Kyoto Prefectuur/District
Kyoto Prefectuur behoort tot the Kansai regio, zich uitstrekkend tot de kust van de  Japanse Zee in het noorden. Het ligt in centraal Honshu, het grootste eiland van Japan. De  hoofdstad van de prefectuur is Kyoto City, wat voor meer dan duizend jaar als nationale hoofdstad diende. Tegenwoordig heeft deze stad meer te bieden aan historische en traditionele trekpleisters dan welke Japanse stad ook.

De naam Kyoto is vooral bekend voor het Kyoto Protocool, een internatonale overeenkomst waarin af werd gesproken het niveau van de broeikasgassen terug te dringen om wereldwijde klimaatverandering tegen te gaan. Deze overeenkomst kwam tot stand tijdens een UN conferentie in de stad Kyoto.

In Kyoto wordt veel thee verbouwd, met name rondom de stad Uji.

kyotomap

Uji
Uji is de tweede grote stad in de Kyoto Prefectuur (na Kyoto City). Uji ligt tussen de twee oude hoofdsteden Kyoto en Nara, ten zuiden van Kyoto. De Uji regio heeft een lange geschiedenis van theeteelt, honderden jaren teruggaand.

Uji was ooit een belangrijke stop op de weg tussen Nara en Kyoto en tevens de omgeving/inspiratie voor één van de oudste romans ooit geschreven: Genji Monogatari (The Tale of Genji). Om van Nara naar Kyoto te reizen of andersom, moest de beroemde brug over de Uji rivier worden overgestoken, waarnaast Tsuen tea shop is gelegen, met een zeer oude geschiedenis van wel 850 jaar en misschien wel de oudste theeshop ter wereld.

Kyoto thee
Kyoto is de eerste plek in Japan waar theezaadjes werden geplant en Kyoto is de plaats waar de traditionele Japanse theeceremonie werd geboren.

Thee werd voor de eerste keer naar Japan meegenomen door de bekende Japanse priester Eisai, die van een lang verblijf uit China terugkeerde tijdens de Song Dynastie omstreeks 1187. Zijn waardevolle zaadjes werden geplant in Kyoto, waar ze floreerden in het warme, vochtige klimaat. In die tijd was thee zeer kostbaar en duur in China voor de medicinale eigenschappen. De Japanse priesters en aristocratie interesseerden zich al snel in de thee. Vanwege de arbeidsintensieve productie van thee, bleef het echter een luxeproduct voor bijna duizend jaar en werd het pas een onderdeel van het dagelijkse leven voor de doorsnee burger aan het einde van de Edo (1600-1868) of de vroege Meiji Periode (1868-1912).

Uji thee
De thee geproduceerd in de prefectuur van Kyoto wordt Uji thee genoemd, hoewel het niet per se uit de stad Uji hoeft te komen (Wazuka, Minami Yamashiro, Kyo-Tanabe, etc zijn grotere producenten). Daarnaast mag een mix die minimaal 50% thee uit Kyoto bevat de naam ‘Uji’ gebruiken, ook al komt de andere helft van de mix uit bijvoorbeeld de Mie of Nara prefecturen.

Tea-picking

Wazuka
Wazuka stad, een producent van top kwaliteiten Uji thee, ligt aan de zuidgrens van de Kyoto prefectuur en ligt comfortabel in een gebied van glooiende, lage hellingen. Verse lucht, een koel klimaat en een groot verschil in temperatuur tussen dag en nacht zijn essentieel voor topkawaliteiten thee. Vanwege haar ideale natuurlijke omgeving is Wazuka een van de top Uji thee(blaadjes)-productie gebieden in de Kyoto Prefectuur.

Meer dan de helft van de families in het stadje is betrokken bij de theeproductie.

Wazuka telt ongeveer drie honderd theeboerderijen. Daarvan zijn ongeveer honderd full-time bedrijven. De typische theeboerderij ligt op een steile helling. De meeste theeboerderijen in andere grote theeproductie gebieden zijn platte theevelden.

Wat gaan we zien? Een paar voorbeelden!

De theeveiling van Shizuoka
Theebladeren uit heel Japan worden bijeengebracht op de theeveiling van Shizuoka, de grootste van het land. De veiling is normaal gesproken een exclusieve aangelegenheid, alleen toegankelijk voor theeproducenten met een vergunning om hier thee te verhandelen. De deelnemers aan onze rondreis hebben echter speciale toestemming om de veiling te betreden en met eigen ogen te zien hoe de thee wordt verhandeld. Zogeheten cha-shi (theemeesters) vertellen over de theehandel, laten verschillende soorten thee zien en leggen uit hoe de thee wordt beoordeeld.

Auction Shizuoka 1

Auction Shizuoka 2

Auction Shizuoka 3

Bezoek aan een groothandel
Rond de theeveiling van Shizuoka bevinden zich vele bedrijven die zich met thee bezighouden, waaronder groothandelaren. We brengen een bezoek aan een groothandel met een geschiedenis van bijna honderd jaar. Nadat aracha (nog niet volledig bewerkte thee) is ingekocht, wordt deze in de groothandel met behulp van speciale technieken verder verwerkt tot verschillende eindproducten. Tijdens het bezoek vindt ook een theeproeverij plaats.

De theeregio Okabe-Gyokuro
Wanneer Japanners denken aan Gyokuro-thee, associëren ze deze meestal met drie beroemde plaatsen: Kyoto-Uji, Fukuoka-Yame en Shizuoka Okabe Asahina. Deze drie plaatsen liggen op een relatief geringe hoogte van 100 tot 300 meter. Eigenlijk is vooral thee van plantages op veel grotere hoogtes geliefd in Japan, omdat dergelijke thee een langer aanhoudende nasmaak geeft dan laaglandthee. Gyokuro-thee uit de drie genoemde plaatsen is dan ook niet zozeer beroemd om een langdurige nasmaak, maar om het speciale ‘zeewieraroma’ en een smaak die rijk is aan aminozuren. We een bezoek aan de beroemde Okabe-regio in Shizuoka.

Exif_JPEG_PICTURE

Gyokuro-Theemeester Tohei Maejima
De heer Tohei Maejima, een derde generatie Gyokuro-theemeester en drievoudig gouden medaillewinnaar bij de World Green Tea Contest, laat ons kennismaken met zijn unieke benadering van thee.

maejima-gyokuro

Het wereldmuseum Ocha-No-Sato
Ocha-no-Sato is een centrum voor het bevorderen van de cultuur en de productie van thee, dat bestaat uit het wereldtheemuseum, een huis voor theeceremonies en een Japanse tuin. Het centrum bevindt zich in Kanaya in de stad Shimada. Naast een tentoonstelling over de geschiedenis van de Japanse thee zijn in het museum theekamers uit Shanghai, Ankara en Nepal te bezichtigen. Je kunt er bijzondere theesoorten van over de hele wereld proeven. Het theehuis, de theekamers en de grote Japanse tuin in Ocha-no-Sato zijn een reconstructie van de oorspronkelijke schepping van Kobori Enshu (1579-1647), een befaamd kunstenaar en meester van de theeceremonie.

Tea Science Center
Meer dan twintig jaar wetenschappelijk onderzoek naar thee aan de Universiteit van Shizuoka komen samen in het Tea Science Center, een onderdeel van de faculteit Voedingsleer en Milieukunde. Dit centrum bevordert onderzoek en onderwijs aan de universiteit op het gebied van thee. Bovendien wil het centrum in Japan en ver daarbuiten kennis verspreiden over de productiemethoden en de gezondheidsbevorderende eigenschappen van thee.

Exif_JPEG_PICTURE

Bezoek aan gemechaniseerde theefabriek
Rondleiding door een gemechaniseerde theefabriek (als tegenhanger voor de kleinere fabrieken die we zien) waar we het productieproces van groene thee van dichtbij kunnen bekijken.

Chagusaba: duurzame theeproductie
De prefectuur Shizuoka wordt vaak ‘de hoofdstad van de thee’ genoemd, omdat in deze Japanse provincie de meeste thee wordt geproduceerd. Chagusaba is een bijzonder systeem van traditionele landbouwtechnieken, waarbij rond theeplantages speciale graslanden worden gecultiveerd om gras te produceren. Gusa betekent gras/onkruid en ba plek/lokatie. dit gras wordt de bodem van de theevelden bedekt (mulching) om de kwaliteit van de theeoogst te verbeteren. De graslanden strekken zich uit van de bergen en heuvels tot de hooglanden in rivierbekkens. De smaak en het aroma van de op deze manier geteelde groene thee varieert met de geografische ligging en het klimaat.

Ondanks de modernisering van de teelt en de bewerking van thee wordt de traditionele chagusaba-techniek nog steeds veel gebruikt, omdat de boeren deze methode belangrijk vinden om hoogwaardige thee te kunnen produceren. Het bedekken van de theevelden met gras volgens de chagusaba-methode levert niet alleen uitstekende thee op, maar biedt ook voordelen voor natuurbehoud en bodemverbetering. Doordat de graslanden actief worden gebruikt en geconserveerd door periodiek te maaien, zonder gebruik te maken van begrazing of afbranding, blijft een rijke en wilde flora behouden met vele zeldzame soorten. Momenteel worden er ruim 300 soorten weideplanten geteld in de chagusaba-gebieden.

Zo’n 8.300 gezinnen (78% van de boeren in de regio) zijn voor hun inkomen afhankelijk van thee. Boeren die mede-eigenaar van een theefabriek zijn, richten vaak een coöperatief op voor de eerste bewerkingsstappen na de oogst. Al deze organisaties werken mee aan het verbeteren van de kwaliteit en de opbouw van theemerken. Hoewel chagusaba een arbeidsintensief proces is, kan op deze manier een kwalitatief hoogstaande thee worden geteeld die een goede prijs opbrengt. Dit economische rendement is een belangrijke motivatie voor de inspanningen van de boeren om chagusaba in stand te houden.

3.Chagusaba

De Obubu Tea Farm: Kissako!

Ontstaan van…
Obubu begon ooit met een enkel kopje thee. Het verhaal gaat dat de eigenaar van Obubu, Akihiro Kita, of gewoon Akky-san, op een mooie dag het dorp Wazuka in de Kyoto regio bezocht. In die tijd was Akky-san een student aan de universiteit op zoek naar zijn roeping. Tijdens zijn bezoek aan Wazuka proefde hij de regio’s beroemde Ujicha (letterlijk vertaald als: thee uit de Uji regio) en raakte op slag verliefd. Zijn passie voor thee begon hier. Hij had eindelijk gevonden waar hij naar op zoek was. En dat allemaal in dat ene kopje thee!

Na vijftien jaar studie om de kunst van het verbouwen van thee te leren van de theeboeren in Wazuka, was Kyoto Obubu Tea Farm een feit. De rest is geschiedenis.

Wat is een Obubu?
Obubu is Kyoto straattaal voor thee. Bij Obubu noemen ze zichzelf voor de internationale afdeling Obubu tea, wat dus eigenlijk dubbelop is en thee thee betekent:).

Wat draagt Obubu uit?
Obubu is meer dan thee. Obubu is een sociaal-agrarische onderneming, werkend als een non-profit organisatie met drie missies:

1. Japanse kwaliteitsthee introduceren aan de wereld
2. Bijdragen aan de lokale- en wereldgemeenschap met behulp van thee
3. De interesse voor thee en landbouw laten herleven met behulp van onderwijs

Deze drie missies vormen samen Obubu’s filosofie: Kwaliteit, Gemeenschap en Onderwijs.

Hun motto is: Kissako! Oftewel: ga en drink thee!

Tea-farming---machine-harvesting

Competition-tea-picking

Sencha-Factory-3

De Kosan-Ji Tempel
De Kosan-ji tempel bevindt zich in een vredige vallei in de Takao-regio, ongeveer een uur rijden met de bus vanaf JR Kyoto Station. Het is een van de drie tempels in de vallei, en de enige die op de Unesco Werelderfgoedlijst staat. De tempel is niet alleen beroemd om de vier beschilderde perkamentrollen uit de Heian-periode (794-1185), die worden beschouwd als de eerste manga’s (Japanse stripfiguren), maar ook om de theetuin, die bekend staat als de oudste theeplantage van Japan. De priester Myoe had van Zenmeester Eisai (1141-1215) enkele zaadjes van de theeplant gekregen, die hij in de vroege Kamakura-periode (1192-1333) zaaide op het terrein van de tempel. Daarmee gaf hij de aanzet tot de verspreiding van de theecultuur over het hele land. De theetuin is niet toegankelijk voor het publiek, maar gelukkig hebben we toch voor elkaar gekregen dat we welkom zijn!

De Kenninji Tempel (mocht er tijd over zijn…)
Het Toyo-bo theehuis bevindt zich bij de Kenninji tempel, een Rinzai Zen-tempel in Kyoto die in 1202 is gebouwd door de monnik Eisai. Deze monnik wordt traditioneel beschouwd als de grondlegger van de theecultuur in Japan. De graftombe van Eisai bevindt zich elders op het tempelterrein. Zijn sterfdag wordt jaarlijks herdacht met een ceremonie waarin het hoofd van de Urasenke theeschool een thee-offer brengt aan de voet van het standbeeld van Eisai. (De graftombe en het standbeeld zijn niet toegankelijk voor bezoekers.)

En nog veel meer. Kijk voor meer informatie naar het programma!

  • Hon Yama theeregio
  • Shokado Gardens met theeceremonie
  • Matcha Grinding Factory
  • Japanese bath experience (Sento)
  • Ippodo Tea Shop
  • Tsuen Tea Shop
  • Urasenke introductieles
  • Bezoek aan stadje Uji

Programma

(let op: het programma is onderhevig aan verandering!)


Dag 1 – dinsdag 7 mei (Tokyo – Shizuoka)

Aankomst vanuit Amsterdam op Narita International Airport in Tokyo. Met onze persoonlijke Railway Pass nemen we de trein naar Shizuoka City, waar we, tijdens de treinrit van bijna 3 uur,  genieten van de bekende en praktische Bento-lunchbox.

bento11

Nadat we ingecheckt zijn in ons hotel, dicht bij het station, beginnen we onze theestudie bij het OCHA PLAZA, waar een informatieve bijeenkomst gepland staat met een delegatie van de World Green Tea Association.

Na het diner keren we terug naar het hotel; morgen vroeg op pad!


Dag 2 – woensdag 8 mei (Shizuoka)

We rijden direct na het ontbijt door het bergachtige, groene Kawane gebied vol smalle weggetjes. Dit is één van de gebieden in de Shizuoka prefectuur waar groene thee verbouwd wordt.

Shizuoka
Shizuoka neemt een bijzondere positie in en speelt een belangrijke rol in de industrie en het is de herkomst van enkele van de beste handgemaakte thee in de wereld.

Shizuoka ligt een kleine 200 kilometer ten zuiden van Tokyo in de schaduw van Mount Fuji. Het is sinds lange tijd het hart van Japan’s thee industrie. Als grootste productiegebied van Japan, produceert Shizuoka ruim 40.000 ton thee per jaar. Naast het produceren van thee, heeft Shizuoka ook het Tea Science Center, waar uitgebreide studie wordt gedaan naar landbouwkundige methodes en het klonen van theevarieteiten. Shizuoka ademt thee. Thee is overal.

Thee werd oorspronkelijk helemaal bewerkt met de hand – het plukken, het stomen, het drogen, het rollen en de eindbewerking. Naarmate de vraag groter werd, werd het duidelijk dat deze ambachtelijke methode niet schaalbaar was om te voldoen aan de vraag wereldwijd. In de afgelopen tien jaar is het hele proces gemechaniseerd; hierdoor kon thee geplukt worden op maandag en in de winkels liggen op dinsdag. Veel van de machines die nu wereldwijd gebruikt worden (in Japan, maar ook bijvoorbeeld in Taiwan) zijn gemaakt en verkocht in Shizuoka.

Hoewel Kyushu en Uji de twee regio’s in Japan zijn die de meeste invloed hebben gehad op Japan’s theegeschiedenis, kunnen we zonder twijfel zeggen dat Shizuoka de regio is waar thee werd gemoderniseerd tot de dag van vandaag.

De technologie, training en industrie die nodig zijn om de stijgende theeproductie in Japan te ondersteunen vinden vooral plaats in Shizuoka. Tot ongeveer 1960 werd grofweg 90% van de thee in Japan verbouwd uit zaden. Veel van deze thee was een erfenis van de varieteit Zairai. Zairai wordt ng steeds verbouwd – het is een oudere variëteit, een wat ruigere soort, naar bijna identiek (qua DNA) aan de nieuwere klonen die tegenwoordig worden gebruikt. Deze varieteit doet het uitzonderlijk goed in bepaalde gebieden in Japan, maar doet het juist slecht in weer andere gebieden.

Het is ook in Shizuoka dat veel van de eerste kruisingen/cultivars werden ontwikkeld, waaronder de bekende Yabukita variëteit, die nu voor meer dan 70% van de thee verbouwd in Japan wordt gebruikt.

Shizuoka is een wijds gebied dat ondermeer steden, vlaktes en bossen omvat gelegen op de steile hellingen op de zij van de bergen. Mount Fuji staat als een baken, richtinggevend aan zowel het zuidelijke deel van de prefectuur als het noordelijke deel. De opvallende heuvels van Mount Damimugen, Mount Shiomi en Mount Notori snijden Shizuoka als het ware in tweeën. Vanuit de toppen van deze bergen stroomt de Oii rivier die leven geeft aan het beroemde dorp Kawane.

Kawane, de parel van Shizuoka
Kawane, dat comfortabel hoog in de bergen ligt, is misschien wel het begeerde stukje grond in de ‘thee vastgoed’ in Shizuoka. Kawane is zelfs zo beroemd dat veel thee die daar vandaan komt op de markt verkocht wordt als gewoon ‘Kawane Cha’, zonder ook maar Shizuoka te vernoemen.

Temomi (met de hand gerolde thee)
We bezoeken enkele theeboeren en  bekijken de bewerkingsmethoden, ervaren hand gerolde temomi en proeven bijzondere mountain tea varieties.

Het temomi process (thee rollen met de hand) om Sencha te maken, wordt tegenwoordig niet veel meer gebruikt omdat machines het meeste werk doen. Toch wordt de traditie op sommige plaatsen in stand gehouden.

Zie hier een korte video van temomi bij Obubu Tea Farm!

Lunch bereid met lokale ingredienten.

Gyokuro
Wanneer Japanners denken aan Gyokuro-thee, associëren ze deze meestal met drie beroemde plaatsen: Kyoto-Uji, Fukuoka-Yame en Shizuoka Okabe Asahina. Deze drie plaatsen liggen op een relatief geringe hoogte van 100 tot 300 meter. Eigenlijk is vooral thee van plantages op veel grotere hoogtes geliefd in Japan, omdat dergelijke thee een langer aanhoudende nasmaak geeft dan laaglandthee. Gyokuro-thee uit de drie genoemde plaatsen is dan ook niet zozeer beroemd om een langdurige nasmaak, maar om het speciale ‘zeewieraroma’ en een smaak die rijk is aan aminozuren. ’s Middags brengen we een bezoek aan de beroemde Okabe Gyokuro theetuinen in de Okabe-regio in Shizuoka.

Tea Master Tohei Maejima, een derde generatie Gyokuro-theemeester en drievoudig gouden medaillewinnaar bij de World Green Tea Contest, laat ons kennismaken met zijn unieke benadering van thee.

Exif_JPEG_PICTURE

Aan het einde van de middag rijden we terug naar Shizuoka, waar we inchecken in ons hotel voor de komende twee nachten.


Dag 3 – donderdag 9 mei (Shizuoka)

Na een korte treinrit komen we aan in Kakegawa, waar we de rit zullen vervolgen met een bus(je) naar  het originele Higashiyama theegebied dat wordt erkend als Globally Important Agricultural Heritage:  werelderfgoed van landbouw door de unieke manier van thee verbouwen.

4.Tea shop in Higashi Yama

Chagusaba
Chagusaba is een bijzonder en duurzaam systeem van traditionele landbouwtechnieken, waarbij rond theeplantages speciale graslanden worden gecultiveerd om gras te produceren. Gusa betekent gras/onkruid en ba plek/lokatie. Met dit gras wordt de bodem van de theevelden bedekt (mulching) om de kwaliteit van de theeoogst te verbeteren (voor meer informatie over Chagusabe, zie het hoofdstuk ‘Wat gaan we zien?’).

3.ChagusabaWe bezoeken de lokale boeren and proeven hun thee.

Tea Science Center
Aangesterkt door de lunch bereid met lokale producten, brengen we een bezoek aan het Tea Science Center waar we uitleg krijgen over het huidige onderzoek, een bezoek aan de testtuin brengen en aan een blending testkamer.

Exif_JPEG_PICTURE

Meer dan twintig jaar wetenschappelijk onderzoek naar thee aan de Universiteit van Shizuoka komen samen in het Tea Science Center, een onderdeel van de faculteit Voedingsleer en Milieukunde. Dit centrum bevordert onderzoek en onderwijs aan de universiteit op het gebied van thee. Bovendien wil het centrum in Japan en ver daarbuiten kennis verspreiden over de productiemethoden en de gezondheidsbevorderende eigenschappen van thee.

Theemuseum Ocha-no-Sato
We rijden door naar het Ocha-no-Sato Theemuseum, een centrum voor het bevorderen van de cultuur en de productie van thee, dat bestaat uit het wereldtheemuseum, een huis voor theeceremonies en een Japanse tuin. Het centrum bevindt zich in Kanaya in de stad Shimada. Naast een tentoonstelling over de geschiedenis van de Japanse thee zijn in het museum theekamers uit Shanghai, Ankara en Nepal te bezichtigen. We kunnen er bijzondere theesoorten van over de hele wereld proeven. Het theehuis, de theekamers en de grote Japanse tuin in Ocha-no-Sato zijn een reconstructie van de oorspronkelijke schepping van Kobori Enshu (1579-1647), een befaamd kunstenaar en meester van de theeceremonie.

2.World Tea Museum

Mechanized Factory
Japan is zeker niet alleen specialty tea. Om dit duidelijk te maken, bezoeken we  een mechanized factory (mechanische fabriek)  en krijgen een rondleiding door de theefabriek waar we het productieproces van groene thee van dichtbij bekijken.

Diner en overnachting in een guesthouse in Japanse stijl omringd door theeplantages in Shimada City.


Dag 4 – vrijdag 10 mei (Shizuoka)

Shizuoka theeveiling
In de ochtend bezoeken we de Shizuoka theeveiling, waar we uitleg krijgen over het bijzondere en unieke biedingssysteem (veel handje-klap!) en zien we hoe je de verschillende gradaties in kwaliteit kan beoordelen. Veel ruiken en proeven!

Theebladeren uit heel Japan worden bijeengebracht op de theeveiling van Shizuoka, de grootste van het land. De veiling is normaal gesproken een exclusieve aangelegenheid, alleen toegankelijk voor theeproducenten met een vergunning om hier thee te verhandelen. De deelnemers aan onze theereis hebben echter speciale toestemming om de veiling te betreden en met eigen ogen te zien hoe de thee wordt verhandeld. Zogeheten cha-shi (theemeesters) vertellen over de theehandel, laten verschillende soorten thee zien en leggen uit hoe de thee wordt beoordeeld.

Shoppen en groothandel
Na de veiling nemen we de tijd om in een wijkje vol winkels met teaware te shoppen voordat we onze tocht voortzetten. Rond de theeveiling van Shizuoka bevinden zich vele bedrijven die zich met thee bezighouden, waaronder groothandelaren. We brengen een bezoek aan een groothandel met een geschiedenis van bijna honderd jaar. Nadat aracha (nog niet volledig bewerkte thee) is ingekocht, wordt deze in de groothandel met behulp van speciale technieken verder verwerkt tot verschillende eindproducten. Tijdens het bezoek vindt ook een theeproeverij plaats.

8.Hon Yama theeplantage

Hon Yama theeregio
Na onze bentobox-lunch rijden we verder om een bezoek te brengen aan het Honyama theegebied: kleinschalige theetuinen gelegen op steile berghellingen en bekend om hun Fukamushi (diepgestoomde) Sencha. We bezoeken een lokale theefabriek en doen een vergelijkende tasting.

7.Hon Yama tea

Aan het einde van de middag rijden we terug naar Shizuoka voor een special diner: alle gerechten worden gecombineerd met thee. De chef is een gecertificeerd theesommelier!


Dag 5 – zaterdag 11 mei (Wazuka, Kyoto prefectuur)

We vertrekken al vroeg met de trein en worden opgewacht bij Joyo Station door onze vrienden van de kleine theetuin Obubu Tea Farm. Hoe beter ons bezoek aan de Kyoto regio beginnen dan met een theeceremonie?

Shokado Gardens met theeceremonie
De theeceremonie vindt plaats in de prachtige Shokado Gardens, een traditionele Japanse tuin, opgericht door een Japanse artiest in de Edo periode (17e eeuw). Binnen in deze tuin liggen een aantal theekamers, waar we een (korte) traditionele theeceremonie (met kunstzinnig Japans gebakje) bijwonen. We zullen hier vooral het deel van de theeceremonie te zien krijgen hoe je de thee bereidt. Uiteraard is er ruimte voor vragen! Na afloop van de ceremonie krijgen we de tijd om de tuin zelf te bekijken.

Shokado Garden - Tea Ceremony HostsMatcha Factory
Na de lunch bezoeken we een Matcha Grinding Factory, een Matcha fabriek. Opgericht in 1942 mag deze Matcha fabriek zich een van de grootste van Japan noemen. De fabriek beschikt over 80 stone mills (traditionele Japanse methode) en ball mills (industriële matcha bewerking), die we allebei zullen zien tijdens onze rondleiding.

Matcha-Factory--Stone-Mill(2)

We verlaten de fabriek en rijden naar Wazuka (het stadje waaronder Obubu Tea Farm officieel valt) voor een diner en een Japanese bath experience!

In Japan heb je twee soorten baden/badhuizen: Onsen en Sento. Terwijl Onsen meer voor de gezelligheid is, is Sento vooral praktisch. Beiden zijn heel ontspannen en verfrissend en in beide baden gaat men ongekleed naar binnen (ook geen zwemkleding). Uiteraard zijn er verschillende baden voor mannen en vrouwen. In Wazuka hebben we een Sento Bath.

Opgefrist gaan we naar onze accommodatie voor de komende nachten, een traditioneel gezellig guesthouse en een oud houten gebouw in traditionele Japanse stijl. De twee grote ruimten die beschikbaar zijn verdelen we in een ‘mannenkamer’ en een ‘vrouwenkamer’. We zullen het deze dagen met minder privacy, maar met een ervaring rijker doen!

You and Village guesthouse outside

You and Village guesthouse inside


Dag 6 – zondag 12 mei (Wazuka, Kyoto prefectuur)

Obubu Tea Farm
In de (vroege) ochtend brengen we een kort bezoek aan de community factory, waar we de kleine machines zien die speciaal gebruikt worden voor de hogere kwaliteiten. Een interessante vergelijking met andere (grotere) fabrieken.

De theevelden van Obubu Tea Farm zijn klein en liggen her en der verspreid. Mei is het seizoen van Shincha of ‘nieuwe thee’. Theevelden in Uji en omringende gebieden worden een paradijs van prachtig nieuw en fris groen. Een van de hoogtepunten tijdens ons verblijf is deelname aan een echte wedstrijd: we rijden naar de Obubu tea farm om deel te nemen aan de ‘tea picking experience’.

Competition-tea-picking

Tea Picking Competition
De Tea Picking Competition is een speels easygoing evenement dat ongeveer vier uur in beslag neemt. Niettemin zal de thee die wordt verzameld die dag meedoen aan de nationale theewedstrijd en we hebben 30 tot 40 kilo raw material (versgeplukte bladeren) nodig! Na het afronden van de landelijke wedstrijd, als de thee is verdeeld, wordt de thee opgestuurd naar iedereen die heeft helpen plukken.

Heb je behoefte aan wat lichamelijke beweging, dan is dit het moment. Optioneel deze ochtend tussen het plukken door is een wandeling door de frisgroene theevelden met fantastische uitzichten.

We brengen nog voor de lunch een kort bezoek aan de fabriek waar onze vers geplukt blaadjes, bestemd voor de Japanse theewedstrijd, zullen worden bewerkt. Een klein deel van de blaadjes houden we apart voor de hand tea processing experience (Kamairicha) in de namiddag.

Tea-picking

Kamairicha method
Na een late lunch keren we terug naar Wazuka om getuige te zijn van de Kamairicha method. Kamairicha is gewokte groene thee die wordt gemaakt door de blaadjes met de hand te verhitten in een pan of wok in plaats van ze te stomen. Dit is grotendeels dezelfde methode als voor veel Chinese groene thee wordt gebruikt en wordt al generaties lang toegepast in het zuiden van Japan.

Diner in onze guesthouse.


Dag 7 – maandag 13 mei (Wazuka, Kyoto prefectuur)

Machinaal plukken met Akky-san
Na het ontbijt neemt Akihiro Kita, ‘Akky-san’, (eigenaar en president van Obubu) ons mee naar de theetuin om ons te leren hoe blaadjes machinaal geplukt worden. Akky-san is de man met de landbouwkundige kennis binnen Obubu. Dus bereid je vragen voor!

Tea-farming---machine-harvesting

Shincha tasting
Na onze lunch is het tijd voor een Shincha (Japans First Flush Sencha) tasting en een bezoek aan de Obubu Senchafabriek. Deze fabriek is niet het eigendom van Obubu. Akky-san heeft de fabriek gehuurd van een gepensioneerde theeboer in Wazuka. Akky-san beheert en gebruikt de kleine fabriek exclusief voor Obubu thee. De fabriek wordt niet gedeeld met andere boeren uit de omgeving.

Sencha-Factory---steaming-machine

Sencha-factory

Afscheid van het Obubu team en diner in ons guesthouse.


Dag 8 – dinsdag 14 mei (Kyoto)

Kosan-Ji Tempel
Vandaag maken we een ‘Pelgrimstocht’ naar Kosan-ji Temple in Kyoto. De Kosan-ji tempel bevindt zich in een vredige vallei in de Takao-regio, ongeveer een uur rijden met de bus vanaf JR Kyoto Station. Het is een van de drie tempels in de vallei, en de enige die op de Unesco Werelderfgoedlijst staat. De tempel is niet alleen beroemd om de vier beschilderde perkamentrollen uit de Heian-periode (794-1185), die worden beschouwd als de eerste manga’s (Japanse stripfiguren), maar ook om de theetuin, die bekend staat als de oudste theeplantage van Japan. De priester Myoe had van Zenmeester Eisai (1141-1215) enkele zaadjes van de theeplant gekregen, die hij in de vroege Kamakura-periode (1192-1333) zaaide op het terrein van de tempel. Daarmee gaf hij de aanzet tot de verspreiding van de theecultuur over het hele land. De theetuin is niet toegankelijk voor het publiek.

Na de nodige gesprekken zijn we toch uitgenodigd om langs te komen. Er bestaat een kleine kans dat we bij de theepluk van deze allereerste theetuin van Japan aanwezig kunnen zijn. Omdat dit op één dag plaats vindt en pas ongeveer een week van te voren bekend is welke dag dit gaat worden, bestaat hierover voor ons geen zekerheid. Mocht de pluk op 16 of 17 mei plaats vinden, dan kunnen we erbij zijn. In het geval de pluk op 17 mei plaast vindt, zullen we het programma voor 16 mei en 17 mei omwisselen.

Ippodo Tea Shop
Aan het einde van de middag bezoeken we Ippodo. Ippodo is de beste plaats in Kyoto om groene thee te kopen, zowel bladthee als poederthee (Matcha). In deze gezellige winkel zijn allerlei theemonsters beschikbaar. Er is ook een klein café bij de winkel, waar je enkele van de in de winkel verkrijgbare theesoorten kunt bestellen.

Ippodo


Dag 9 – woensdag 15 mei (Kyoto)

Uji
We vertrekken vroeg in de ochtend voor een bezoek aan de stad Uji. Uji ligt tussen de twee oude hoofdsteden Kyoto en Nara, ten zuiden van Kyoto.

Uji was ooit een belangrijke stop op de weg tussen Nara en Kyoto en tevens de omgeving/inspiratie voor één van de oudste romans ooit geschreven: Genji Monogatari (The Tale of Genji). Om van Nara naar Kyoto te reizen of andersom, moest de beroemde brug over de Uji rivier worden overgestoken, waarnaast Tsuen tea shop is gelegen.

Tsuen Tea Shop
Na 850 jaar theehandel bestaat Tsuen tea shop nog steeds, op dezelfde locatie, en geldt als de oudste theewinkel van Japan. Tot de dag van vandaag blijft Uji een zeer belangrijk centrum voor groene thee in Japan en staat het bekend om zijn hoge kwaliteitsproducten.

Tsuen-Tea-Shop

We bezoeken Tsuen Tea Shop, bekijken tea ware en tea pottery en lopen langs de rivier voor een indruk van dit prachtige stadje.

Urasenke Center
Aan het eind van de middag keren we terug naar Kyoto voor een introductieles, the Chanoyu experience, bij het beroemde Urasenke centrum: hoe bereid en server ik Matcha?

Chado, ook wel Chanoyu of de Japanse theeceremonie, is een spirituele en elegante ceremonie of discipline om ‘het zelf’ te verfijnen. Dit staat bekend in het Japans als ‘de weg’. Het word chado betekent ‘the way of tea’, ‘de weg van (de) thee’. De chado-bijeenkomsten geven gastheer en gast de kans een gezamenlijke positieve tijd door te brengen met een kom Matchathee. De gastheer streeft ernaar de gast een overgetelijke kom thee te serveren en de gast reageert met dankbaarheid, waarbij beiden zich realiseren dat de tijd samen nooit meer herhaald kan worden; dat het een ‘once in a lifetime’ gebeurtenis is.

Unknown

Urasenke houdt zich al heel lang actief bezig met de wereldwijde promotie, inzicht en waardering voor de chado. Zij streven ernaar om de geest van deze ‘weg’ – gesymboliseerd door de idealen van Harmonie, Respect, Reinheid en Rust – zoveel mogelijk mensen te helpen om vrede en rust te vinden.


Dag 10 – donderdag 16 mei (Osaka – Amsterdam)

Terugvlucht vanuit Osaka (Kansai International Airport) naar Amsterdam.


(let op: het programma is onderhevig aan verandering!)

Reissom en data

Reis
Japan Tea Tour 2018

Data
7 mei tot en met 16 mei 2018

LET OP!!!
De reis begint op 7 mei in de ochtend. Je dient je internationale vlucht zo te boeken dat je 7 mei in de ochtend in Tokyo aanwezig kunt zijn, vanwaar de reis aanvangt.

Heenvlucht Amsterdam – Tokyo
6 mei

Aankomst Tokyo
7 mei

Terugvlucht Osaka – Amsterdam
16 mei

Aankomst Amsterdam
16 mei

Reissom op basis van tweepersoonskamers
€ 3.197,00

Toeslag eenpersoonskamer
€ nog niet bekend

Inclusief
Vervoer ter plaatse (persoonlijke Railway Pass voor trein, bus, chauffeur, eventueel ander transport), overnachtingen (eenvoudige hotels en guesthouses), alle maaltijden (met uitzondering van maaltijden op het vliegveld), water en thee tijdens de maaltijden en en gedurende de dag (let op: geen frisdrank, sap, koffie of alcoholische drankjes), reisleiding, lokale gidsen, entrees en excursies en fooien.

Exclusief
Internationaal vliegticket naar Tokyo en van Osaka, vaccinaties, verzekeringen, drankjes anders dan water en thee en uitgaven van persoonlijke aard.

Aantal deelnemers
minimum: 5 / maximum: 10